तितोपाटी- बैदेशिक रोजगारका नाममा हुने मानव बेचविखनमा परेका अधिकाँश व्यक्ति घरेलु कामदार हुने गरेको एक अध्ययनले देखाएको छ । सुरक्षित आप्रवासनका लागि राष्ट्रिय सञ्जालले गरेको सो अध्ययन अनुसार मानव बेचविखनमा परेकाहरु मध्ये ४५ दशमलव ७ प्रतिशत घरेलु कामदार रहेको देखिएको हो ।
सञ्जालका तर्फबाट गरिएको अध्ययन सार्वजनिक कार्यक्रममा दिइएको जानकारी बेचविखनमा परेका मध्ये ४५ दशमलव ७ प्रतिशत घरेलु महिला कामदार छन् भनें १७ दशमलव ४ प्रतिशत फ्याक्ट्री वर्कर तथा सोही प्रतिशतमा निर्माण क्षेत्रमा काम गर्न गएका श्रमिक देखिएको छ । ५१ वटा घटना अध्ययन मध्ये ४६ जना व्यक्ति मानव बेचविखनको शिकार भएको देखिएको हो ।
यसरी बेचविखनमा परेका मध्ये ठूलो संख्या घरेलु महिला कामदारको देखिनुमा सरकारले लगाएको बन्देज नै कारण हुन सक्ने आप्रवासी महिलाहरुको संस्था आमकास नेपालकी अध्यक्ष विजया राई श्रेष्ठले बताइन् । उनले घरेलु काममा जान सरकारले लगाएको बन्देजका कारण जोखिम अझ बढेको भन्दै यसमा पुनर्विचार गरिनुपर्ने धारणा राखिन् । अध्ययनले मानव वेचविखनलाई नियन्त्रण गर्न अन्तराष्ट्रिय कानून तथा अभिसन्धिहरु अनुमोदन गर्न र नेपालको कानुनलाई पनि समय सापेक्ष बनाउँदै कारवाहीलाई प्रभावकारी बनाउनु पर्ने सुझाव दिएको छ ।
सो अवसरमा बैदेशिक रोजगार विभागका महानिर्देशक डा. भिष्म कुमार भुषालले अध्ययनले सरकारले गर्नुपर्ने कामका विषयमा प्रष्ट सुझाव दिनुपर्ने धारणा राखे । उनले विगतमा विभागका तर्फबाट के कस्तो काम भयो भन्न नसक्ने भन्दै आफ्नो कार्यकाल सुरु भएपछि भनें पीडितलाई न्याय दिने हिसावले काम गर्न केन्द्रीत रहेको बताए । अध्ययनको अन्तिम रुप तयार पार्दा गर्नुपर्ने सुधारका विषयमा अनुसन्धानकर्मीहरु, अधिकारकर्मीहरु तथा सञ्चारकर्मीहरुले सुझाव दिएका थिए ।
साभार देश परदेश
