जीवनका केही कथाहरू सम्झँदा मनमा एकैपटक मुस्कान र पीडा दुवै आउँछन्। आज म मेरो जीवनको त्यही महत्वपूर्ण अध्याय—परदेश यात्राको कथा यहाँहरूसँग बाँड्दैछु।
मेरो जन्म वि.सं. २०४५ साल भाद्र १५ गते चितवनको फुलबारी वडा नम्बर ७ मा एउटा सामान्य परिवारमा भएको हो। अहिले त्यो ठाउँ भरतपुर महानगरपालिका वडा नम्बर १५ मा पर्छ।
हाम्रो परिवारमा हजुरआमा, बुवा, ममी, दुई जना दिदी र म थियौँ। खान–लाउन ठूलो समस्या थिएन, तर पैसाको अभाव सधैँ महसुस हुन्थ्यो। बुवा विद्यालयमा सामान्य काम गर्नुहुन्थ्यो, ममी घरधन्दा र मेलापातमा व्यस्त हुनुहुन्थ्यो। मैले एसएलसीसम्म पढेँ, तर पढाइमा त्यति राम्रो हुन सकिनँ। त्यसैले कुनै सीप सिकेर आफ्नै खुट्टामा उभिनुपर्छ भन्ने सोच आयो।
त्यही सोचले चितवनको रोयल सेन्चुरी होटलमा काम गर्न थालेँ। त्यहाँ काम गर्न युनिफर्म र जुत्ता आवश्यक थियो, तर ती किन्नेसमेत पैसा मसँग थिएन। घरमा भएको करिब पचास किलो धान बेचेर जुत्ता किनियो र युनिफर्म सिलाइयो।
त्यो जुत्तामा केवल धानको पैसा थिएन—आमाको पसिना, बुवाको संघर्ष, परिवारको अभाव र मेरो भविष्यप्रतिको आशा जोडिएको थियो।
त्यही समय मनमा निर्णय गरेँ—
“अब विदेश जानुपर्छ। केही गर्नुपर्छ। परिवारको अवस्था बदल्नुपर्छ।”
तर निर्णय गर्न सजिलो भए पनि पैसा जुटाउन कठिन थियो। पासपोर्ट बनाउन पाँच हजार दुई सय रुपैयाँ चाहिन्थ्यो। ममीले कलेजको शुल्कका लागि दिनुभएको पाँच हजार र ठूली दिदीबाट मागेको दुई सय रुपैयाँ जोडेर, घरमा सबैलाई थाहा नदिई पासपोर्ट बनाएँ।
त्यो पासपोर्ट मेरो सपनाको पहिलो ढोका थियो। विदेश जाने खर्च जुटाउन अन्ततः मेरा दुई जना दिदीहरूको सुनका गहना धितो राखियो। त्यो सुन केवल गहना थिएन—उहाँहरूको विश्वास, त्याग र मेरो भविष्यका लागि दिएको ठूलो साथ थियो।
करिब १८–१९ वर्षअघि असी हजार रुपैयाँ तिरेर म कतार पुगेँ। सोचेको काम पाइएन, त्यसैले साधारण भान्से सहयोगीबाट काम सुरु गरेँ। काम सानो भए पनि मैले त्यसलाई सिक्ने अवसरका रूपमा लिएँ। मेहनत र अनुभवसँगै बिस्तारै जिम्मेवारी तथा पद बढ्दै गयो। कतारमा करिब छ वर्ष बिताएँ।
त्यसपछि दुबई पुगेँ। त्यहाँ पनि संघर्ष जारी रह्यो। विवाहपछि फेरि दुबई फर्किएँ र करिब पाँच वर्ष काम गरेँ। त्यसपछि कुवेत आउने अवसर पाएँ। आज कुवेत आएको सात वर्ष पूरा भएर आठौँ वर्षतिर अघि बढिरहेको छु।
परदेशको जीवनले मलाई पैसा मात्र होइन, समयको मूल्य पनि सिकाएको छ। पैसा कमाउन सकिन्छ, तर बितेको समय फर्काएर किन्न सकिँदैन।
मेरी छोरी हुर्किँदा म उसका सबै क्षणमा साथ हुन सकिनँ। छोराको बाल्यकाल आफ्नै आँखाले हेर्न सकिनँ। श्रीमतीले परिवार सम्हाल्दा उहाँको दुःखमा छेउमा बस्न सकिनँ। बुवाआमालाई मेरो साथ चाहिँदा म हजारौँ किलोमिटर टाढा थिएँ।
कहिलेकाहीँ राति एक्लै हुँदा मनले सोध्छ—
“म किन यति टाढा छु?”
उत्तर एउटै आउँछ—
“आफ्ना छोराछोरीको भविष्यका लागि।”
म आफूले राम्रो शिक्षा र पर्याप्त अवसर पाउन सकिनँ। त्यसैले मेरो सबैभन्दा ठूलो सपना छोराछोरीका लागि छ। उनीहरूले राम्रो शिक्षा पाऊन्, आफ्ना सपना देख्न सकून् र पैसाको अभावले उनीहरूको बाटो नरोकोस्। उनीहरूले आफ्नो बुवाले भोगेको अभावभन्दा बुवाले गरेको संघर्ष सम्झेर अगाडि बढून् भन्ने चाहन्छु।
कुवेत आएपछि धेरै राम्रा मानिसहरूसँग चिनजान भयो। उहाँहरूको संगत, सुझाव र हौसलाबाट धेरै कुरा सिक्ने अवसर पाएँ। परदेशले मलाई सिकाएको छ—मानिसको परिचय पद वा कमाइले मात्र हुँदैन; उसले कमाएको विश्वास, देखाएको धैर्य र अरूलाई दिएको सम्मानले पनि उसको वास्तविक परिचय बनाउँछ।
आज आफ्नो कम्पनीमा ‘ए तह’सम्म पुग्न सकेकोमा खुसी छु। तर यो सफलता मेरो मात्र होइन। यसमा बुवाआमाको संघर्ष, दिदीहरूको त्याग, श्रीमतीको धैर्य, परिवारको साथ, साथीभाइको हौसला र छोराछोरीको भविष्यको सपना जोडिएको छ।
कहिलेकाहीँ पुराना दिन सम्झँदा आफैँलाई अचम्म लाग्छ—
धान बेचेर जुत्ता र युनिफर्म किनेको त्यो केटो,
कलेजको पैसाले पासपोर्ट बनाएको त्यो केटो,
दिदीहरूको गहना धितो राखेर विदेश गएको त्यो केटो,
कतारमा भान्से सहयोगीबाट काम सुरु गरेको त्यो केटो—
आज यहाँसम्म आइपुगेको छ।
परदेशले मलाई पैसा कमाउन सिकायो, तर जीवनले पैसा भन्दा ठूलो कुरा पनि सिकायो—समय, सम्बन्ध, विश्वास, परिवार र मेहनतको मूल्य। पैसा र पद बदलिन सक्छन्, तर इमानदारीले कमाएको विश्वास र मेहनतले बनाएको इज्जत लामो समयसम्म रहन्छ।
अझै मेरो यात्रा सकिएको छैन। कहिलेकाहीँ शरीर र मन थाक्छ, घरको यादले आँखा रसाउँछ। तर छोराछोरीको अनुहार सम्झिएर आफैँलाई भन्छु—
“अझै केही गर्न बाँकी छ।”
मेरो परदेश यात्रा केवल पैसा कमाउने कथा होइन।
यो आमाको पसिनाको कथा हो।
बुवाको संघर्षको कथा हो।
दिदीहरूको त्यागको कथा हो।
श्रीमतीको धैर्य र प्रतीक्षाको कथा हो।
छोराछोरीको भविष्यका लागि आफूलाई परिवारबाट टाढा राखेको कथा हो।
र सबैभन्दा ठूलो कुरा—यो हार नमान्ने एउटा साधारण नेपालीको कथा हो।
परिस्थिति जस्तोसुकै होस्, मनमा लक्ष्य, मेहनत गर्ने आँट, आफ्ना मान्छेको माया र असफलतापछि फेरि उठ्ने साहस भयो भने मानिसले आफ्नो बाटो आफैँ बनाउन सक्छ।
मेरो कथा अझै सकिएको छैन।
मेरो परदेश यात्रा जारी छ।
सपना अझै बाँकी छन्।
जिम्मेवारी अझै बाँकी छ।
र ती सपना पूरा गर्ने हिम्मत पनि अझै बाँकी छ।
एक दिन फर्केर हेर्दा म यति मात्र भन्न सकूँ—
“मैले आफ्नो परिवारका लागि सक्ने जति गरेँ।”
त्यही नै मेरो सबैभन्दा ठूलो सफलता हुनेछ।
मेरो यात्रामा साथ दिनुहुने बुवाआमा, दिदीहरू, श्रीमती, छोराछोरी, आफन्त, साथीहरू, सहकर्मीहरू तथा सम्पूर्ण शुभचिन्तकहरूप्रति हृदयदेखि आभार व्यक्त गर्दछु। तपाईंहरूको माया, विश्वास र हौसला नै मेरो यात्राको ठूलो शक्ति हो।
सबैलाई हृदयदेखि धन्यवाद।
मेरो यात्रा अझै जारी छ…
लेखकः बिनोद भण्डारी – चितवन (हाल कुवेत)
एक साधारण नेपाली, आफ्नो परिवारको सुन्दर भविष्यको सपना बोकेर परदेशमा संघर्ष गरिरहेको मान्छे।
