Wednesday 11th November 2026

नेपाल समलिङ्गी विवाह दर्ता गर्ने पहिलो दक्षिण एसियाली देश


समलिंगी विवाहलाई कानूनी मान्यता सहित विवाह दर्ता गरेको नेपालको एउटा घटना ले अन्तराष्ट्रिय मिडियामा स्थान पाएको छ । स्काई न्युजले लेखेको समाचार यहाँ जस्ताको तस्तै अनुवाद सहित प्रस्तुत गरिएको हो ।

यो जोडी नौ वर्षदेखि सम्बन्धमा छ र नेपालको राजधानी काठमाडौंमा २०१६ मा हिन्दू परम्परा अनुसार विवाह भएको थियो । तर त्यसको लागि विवाहको कुनै प्रमाणपत्र उनीहरुसँग थिएन। आधिकारिक कागजातमा लिंग परिवर्तन नगरेकी ३६ वर्षीया तेस्रोलिङ्गी महिला रामबहादुर उर्फ माया गुरुङ र जन्मिएर पुरुष पहिचान भएका २६ वर्षीय सुरेन्द्र पाण्डेले बुधबार पश्चिम नेपालको दोर्दी गाउँपालिका कार्यालयमा विवाहको प्रमाणपत्र पाएका छन । यो वर्षको सुरुमा समलिङ्गी विवाहलाई वैधानिकता दिने बाटो खुला गर्ने ठूलो रूढीवादी देशमा यो एउटा ऐतिहासिक क्षण हो।

दम्पती नौ वर्षदेखि सम्बन्धमा छन् र राजधानी काठमाडौंमा २०१६ मा हिन्दू परम्परा अनुसार उनीहरुको विवाह भएको थियो तर यसको लागि कुनै प्रमाणपत्र थिएन। अधिकारीहरूले सुरुमा उनीहरूको विवाह दर्ता गर्न अस्वीकार गरेपछि उनीहरूले काठमाडौं जिल्ला र उच्च अदालतमा दायर गरेका मुद्दाहरू खारेज भएका थिए।

जे होस्, देशको गृह मन्त्रालयले यस हप्ता सबै स्थानीय प्रशासन कार्यालयहरूलाई समलिङ्गी विवाह दर्ता गर्न सक्षम बनाउँदै परिवर्तनहरू गरेको छ, सुनिल पन्त, एक खुला समलिङ्गी पूर्व सांसद र LGBTQ अधिकार कार्यकर्ताका अनुसार पन्तले दर्तालाई ऐतिहासिक उपलब्धि भन्दै प्रशंसा गरे र यसलाई समान अधिकारका लागि चाहने यौन र लैङ्गिक अल्पसंख्यकहरूको जित भएको बताए। उनले भने, ‘२३ वर्षको संघर्षपछि हामीले यो ऐतिहासिक उपलब्धि पायौं र अन्ततः माया र सुरेन्द्रले स्थानीय प्रशासन कार्यालयमा विवाह दर्ता गराए । यो एकदम अप्रत्याशित थियो र यो हाम्रो लागि सकारात्मक हावा थियो उनले भने ।

दर्ता पछि पाण्डेले भने हामी दुबै धेरै खुसी छौं। हामी जस्तै हाम्रो समुदायका अरू सबै पनि खुसी छन्। पन्तले नवविवाहित जोडी अन्य जोडी जस्तै हुने बताउनुभयो किनभने उनीहरूले संयुक्त रूपमा बैंक खाता खोल्न, स्वामित्व लिन र सम्पत्ति हस्तान्तरण गर्न सक्नेछन्।

नेपाल समलिंगी विवाहलाई कानूनी रुपमा दर्ता गर्ने दक्षिण एषियाकै पहिलो देश बनेको छ । उता भारतको सर्वोच्च अदालतले समलिङ्गी विवाहलाई वैधानिकता दिन अस्वीकार गरेको छ ।
२००६ मा एक दशक लामो माओवादी विद्रोह समाप्त भएदेखि नेपाल झन्झन् प्रगतिशील बन्दै गएको छ, जसले गर्दा सरकारले LGBTQ मानिसहरूलाई आफ्नो कानूनमा समायोजन गर्न थप जोड दिएको छ। अब, पुरुष वा महिलाको रूपमा पहिचान नगर्ने व्यक्तिहरूले आफ्नो राहदानी र अन्य आधिकारिक कागजातहरूमा तेस्रो लिङ्ग छनौट गर्न सक्छन्।

ताइवान समलिङ्गी विवाहलाई वैधानिकता दिने एक मात्र एसियाली देश हो।


सम्बन्धित शीर्षकहरु

भाइटीकालाई भारतमा मनाइने रक्षाबन्धनकै अर्को रूप भन्ने गरिएको सुनिन्छ। यसमा केही समानता अवश्य छन्, तर यी दुई पर्व पूर्णतः एउटै…

इजरायलले आफ्नो एफ–३५आई ‘अदिर’ स्टेल्थ लडाकु विमानको सञ्चालन दूरी बढाउन विशेष बाह्य इन्धन ट्याङ्की विकास गर्ने भएको छ। इजरायलको रक्षा…

१० नोभेम्बर २०२६ | अन्तर्राष्ट्रिय राजनीति / इजरायलमा बेन्जामिन नेतान्याहुको सरकार विस्थापित गर्ने उद्देश्यसहित नयाँ सरकार गठनको प्रयास गरिरहेका पूर्वसैनिक…

प्रतिकृयाहरू
...