काठमाडौँ, ३१ अक्टोबर। हिन्दू धर्मावलम्बीका धार्मिक मान्यता र भारतीय चिकित्सकबारे अपमानजनक टिप्पणी गरेको भिडियो सार्वजनिक भएपछि इजरायली–अमेरिकी यहुदी धर्मगुरु योसी मिजराही भारत र इजरायलमा आलोचित भएका छन्। सामाजिक सञ्जालमा तीव्र रूपमा फैलिएको भिडियोमा उनले हिन्दूहरूले गाईको पूजा गर्ने परम्पराको उपहास गर्नुका साथै गाईको मूत्र सेवन गर्ने र भारतीय चिकित्सकसमेत त्यस्तो अभ्यासमा संलग्न हुने दाबी गरेका छन्।
मिजराहीले आफ्नो फेसबुक पृष्ठमा काम गरेको र यहुदी धर्म अपनाउन चाहेको एक भारतीय व्यक्तिको प्रसङ्ग सुनाउँदै उनका परिवारले गाईको पूजा गर्ने र गाईको मूत्रसमेत चाट्ने गरेको दाबी गरेका थिए। उनले नयाँदिल्लीका चिकित्सकलाई समेत व्यङ्ग्य गर्दै भारतीय धार्मिक अभ्यासलाई समग्र समुदायसँग जोडेर प्रस्तुत गरेका थिए। उनका यी अभिव्यक्तिलाई धार्मिक आस्थामाथिको अपमान र जातीय पूर्वाग्रह भन्दै सामाजिक सञ्जालमा आलोचना भइरहेको छ।
भारतमा रहेर अध्ययन तथा अनुसन्धान गरिरहेका इजरायली लेखक तथा अनुसन्धानकर्ता येशाया रोजेनम्यानले मिजराहीको अभिव्यक्तिको कडा आलोचना गरेका छन्। उनले यस्ता टिप्पणीले अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा इजरायलको छविमा गम्भीर क्षति पुर्याएको बताएका छन्। मिजराहीले अन्य धर्मका मानिस, अपाङ्गता भएका व्यक्ति तथा गम्भीर रोगका बिरामीबारे पनि विगतमा अपमानजनक टिप्पणी गरेको उनको आरोप छ।
भारतका लागि प्यालेस्टाइनका राजदूत अब्दुल्लाह एम. अबु शावेशले पनि धार्मिक घृणा र जातीय विभेदको विरोध गरेका छन्। उनले कसैको धर्म, आस्था वा परम्पराको उपहास गर्नु मानवताको साझा आधारमाथिको प्रहार भएको बताएका छन्। यद्यपि उनले आफ्नो सन्देशमा मिजराहीको नाम प्रत्यक्ष रूपमा उल्लेख गरेका छैनन्।
इजरायलमा जन्मिएका मिजराही अमेरिकामा बस्ने अर्थोडक्स यहुदी धर्मप्रचारक हुन्। उनी ‘डिभाइन इन्फर्मेसन’ नामक अनलाइन धार्मिक अभियान सञ्चालन गर्छन्। यसअघि पनि होलोकास्टमा मारिएका यहुदीको सङ्ख्याबारे गलत दाबी गरेको तथा अटिजम र डाउन सिन्ड्रोम भएका व्यक्तिबारे आपत्तिजनक धारणा व्यक्त गरेको भन्दै उनी विवादमा परेका थिए। सन् २०१६ मा १६ जना अर्थोडक्स यहुदी धर्मगुरुले समेत उनका प्रचारशैली र अभिव्यक्तिको आलोचना गरेका थिए।
सन् २०१९ मा बेलायतमा उनको प्रस्तावित धार्मिक भ्रमण पनि प्रवेशसम्बन्धी विवादका कारण रोकिएको थियो। यद्यपि बेलायती सरकारले उनीमाथि व्यक्तिगत प्रवेश प्रतिबन्ध लगाइएको औपचारिक पुष्टि गरेको थिएन। पछिल्लो घटनाले भारत र इजरायलबीचको निकट कूटनीतिक सम्बन्धका बीच धार्मिक सहिष्णुता, पारस्परिक सम्मान र सार्वजनिक अभिव्यक्तिको मर्यादाबारे नयाँ बहस जन्माएको छ।