जर्मनीबाट इजरायललाई ‘INS Drakon’ पनडुब्बी हस्तान्तरण, इरानविरुद्ध रणनीतिक क्षमता बलियो
इजरायलले जर्मनीबाट आफ्नो नौसेनाको नयाँ INS Drakon पनडुब्बी औपचारिक रूपमा प्राप्त गरेको रिपोर्ट सार्वजनिक भएको छ। जर्मनीको ThyssenKrupp Marine Systems (TKMS) ले निर्माण गरेको यो पनडुब्बी इजरायलको Dolphin-II श्रृंखलाको अन्तिम तथा अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठूलो संस्करण हो। यसको लम्बाइ करिब ७३–७४ मिटर र पानीमुनि विस्थापन करिब २,४०० टन रहेको बताइएको छ।
INS Drakon मा Air-Independent Propulsion (AIP) प्रविधि प्रयोग गरिएको छ, जसले पनडुब्बीलाई लामो समयसम्म पानीमुनि रहन सहयोग गर्छ। यसको ठूलो र पुनःडिजाइन गरिएको ‘sail’ ले थप सेन्सर, निगरानी तथा सम्भावित विशेष मिसन उपकरणका लागि ठाउँ उपलब्ध गराएको विश्लेषण छ। तर यसको वास्तविक आन्तरिक हतियार संरचना र विशेष क्षमताहरू इजरायल वा जर्मनीले सार्वजनिक रूपमा पुष्टि गरेका छैनन्।
इजरायलको नयाँ पनडुब्बीलाई रणनीतिक प्रतिरोध क्षमता बढाउने महत्वपूर्ण साधनका रूपमा हेरिएको छ। विशेषगरी इजरायलका स्थलस्थित सैन्य तथा रणनीतिक आधारहरूमा ठूलो आक्रमण भएमा समुद्रमा तैनाथ पनडुब्बीले अलग सैन्य प्लेटफर्मका रूपमा काम गर्न सक्ने विश्लेषण गरिएको छ। केही विश्लेषकहरूले यसलाई इजरायलको सम्भावित ‘second-strike’ क्षमता सुदृढ गर्ने माध्यमका रूपमा पनि हेरेका छन्, यद्यपि पनडुब्बीमा कुन प्रकारका रणनीतिक हतियार राखिएका छन् भन्ने आधिकारिक रूपमा पुष्टि भएको छैन।
इरानसँगको बढ्दो तनावका कारण यसको आगमनलाई अझ महत्वपूर्ण मानिएको छ। भूमध्यसागरमा सञ्चालन गर्न सक्ने पनडुब्बीले इजरायललाई क्षेत्रीय परिस्थितिअनुसार समुद्री मार्गबाट दीर्घ दूरीको सैन्य विकल्प उपलब्ध गराउन सक्छ। तर “INS Drakon ले भूमध्यसागरबाट सीधै इरानमा प्रहार गर्न सक्छ” भन्ने दाबीलाई सार्वजनिक स्रोतहरूले निश्चित रूपमा पुष्टि गरेका छैनन्। सम्भावित क्षेप्यास्त्र प्रणालीबारे भएका धेरै विवरण अझै अनुमान वा विश्लेषणमै सीमित छन्।
INS Drakon को हस्तान्तरणसँगै इजरायलको जर्मन पनडुब्बी कार्यक्रमको एउटा चरण पूरा भएको छ। यो पनडुब्बी भविष्यमा आउने Dakar-class पनडुब्बीका लागि पनि प्रविधिगत संक्रमणको आधार मानिएको छ। इजरायलले यसलाई केवल नयाँ युद्धपोतका रूपमा नभई आफ्नो दीर्घकालीन समुद्री निगरानी, प्रतिरोध र रणनीतिक सुरक्षा संरचनाको महत्वपूर्ण हिस्साका रूपमा विकास गरिरहेको देखिन्छ।
