नासाका प्रमुख वैज्ञानिक जिम ग्रीनले युएसए टुडेलाई भनेका छन्, ‘मानिसहरू भविष्यमा मंगल ग्रहमा ‘निश्चित रूपमा’ हुनेछन र जाने पहिलो व्यक्ति सम्भवतः आज बाँचिरहेको छ, उनले भने । उनको यस भनाईले के संकेत गर्दछ भने मंगल ग्रहमा नाशाले निकट भविश्यमा मानिस सहितको यान पठाउने छ ।
रातो ग्रहमा “जीवन निर्माणका ब्लकहरू“ पत्ता लागेपछि, मंगल ग्रहमा जीवन र मंगल ग्रहमा बस्ने चलचित्र द मार्टियनको दृश्य जस्तो कम र वास्तविकता जस्तो बढी देखिन्छ । जीवनको संभावना तत्काल नभए पनि भविश्यमा छ भन्ने बैज्ञानिक विश्वास छ ।
“अब, हामी देख्छौं कि मंगल ग्रह विगतको जीवन बिताउनको लागि अझ राम्रो स्थान हो,“ ग्रीनले भने । “यो भर्खर राम्रो र राम्रो हुँदै गइरहेको छ ।” उनले यसो किन भनिरहेका छन भने कतिपय ग्रहहरुमा जीवनको विनाश भएपछि त्यहाँ पुन पुरानो स्थितीमा फर्कन समय लाग्ने हुन्छ । करिब ३ अरब बर्ष पहिले पृथ्वी जस्तो मंगल ग्रह अब विस्तारै उनी पुरानो लयमा फर्कने क्रममा छ भन्ने बैज्ञानिक विश्वास हो ।
मंगल ग्रह सौर्यमण्डलको कुनै पनि अन्य ग्रहको तुलनामा पृथ्वीजस्तो छ, यसले मानव जातिको लागि दोस्रो आकर्षक विकल्प बनाउँछ । त्यहाँ ग्रहमा एक प्राकृतिक सौन्दर्य पनि छः एक भव्य घाटी जसले अमेरिकाको लगभग सम्पूर्ण चौडाइ र एरिजोनाको आकार ज्वालामुखी गएको कुराको संकेत गर्दछ ।
ग्रहले मानिसलाई “ब्रान्ड नयाँ भिस्टासहितको नयाँ जीवन“ प्रदान गर्न सक्छ, ग्रीनले भने । उनले थपे सन २०४० सम्ममा कसैलाई त्यो ग्रहमा पठाउने हो । तर यसो गर्नु पहिले त्यहाँ धेरै कामहरु गर्न पर्ने हुन्छ ।
हामी अवतरण गर्नुपर्छ । अहिले, नासाले मंगल ग्रहको सतहमा १ टन वजनको गाडी अवतरण गर्न सक्षम छ । मानिसलाई अवतरण गर्न, सतहमा लगभग १० टन सामान पार्क गर्न आवश्यक छ । त्यो गाडी पनि सटीकताका साथ अवतरण गर्न आवश्यक छ – मुख्यतया पहाड वा चट्टानमा होईन ।
हामीले मंगल ग्रहबाट फर्कनका लागि त्यहाँबाट रकेट प्रक्षेपण गर्न आवश्यक हुन्छ । कम्तिमा अहिले गर्न पर्ने काम यो हो । यसैले नासाले मंगल ग्रह २०२० रोभरमा काम गरिरहेको छ । “अर्को दशकमा कहिलेकाहीँ, हामी मंगल ग्रहको सतहबाट विस्फोट गरेर फर्कने योजना गर्छौ ं।”
हामीले त्यहाँ सवै समयमा स्पेससूट लगाउनु पर्छ मंगल ग्रहमा मौसम चरम अर्थात कडा छ । सोमबार र मंगलबार बीचको भिन्नता १७० डिग्री हुन सक्छ । औसत तापक्रम शून्य भन्दा तल छ । हावामा ठूलो मात्रामा कार्बन डाइअक्साइड छ । हावामा कार्वनडाईअक्साईड धेरै हुनु ग्रहहरुको जीवनका लागि राम्रो कुरा हो तर मानिसका लागि खराब । किनकी कार्वनडाईअक्साईडले त्यो ग्रहलाई हेविटेवल अर्थात जीवन उपयोगी बनाउन भूमिका खेल्छ । तर त्यो समयसँगै घटदै जाने र अकिसजन बढदै जाने भयो भने मात्र । कार्वनडाईअक्साईडले बनस्पतीलाई सर्पोट गर्दछ र बनस्पतिले अक्सिजन दिन्छ भन्ने त थाहा भएकै कुरा हो ।
हामीले धुलो हुरी चलाउन बानी बसाल्नुपर्यो । लगभग हरेक २६ महिनामा, यो मंगल ग्रहमा गर्मी फर्कने समय हो, जसको अर्थ मुख्य धुलो आँधीको मौसम हो । वायुमण्डलमा समात्ने राम्रो धुलोबाट बनेका यी आँधीहरूले दिनको उज्यालोलाई गोधूलि अवस्था र अन्तिम महिनाहरूमा अँध्यारो बनाउन सक्छ ।
हामीले समग्र पूर्वाधार निर्माण गर्नुपर्छ । “त्यहाँ जाने मानिसहरू वास्तविक अग्रगामीहरू हुन्,“ ग्रीनले भने । मंगल ग्रहमा पहिलो मानवले खेती गर्न र खानाको स्रोत स्थापना गर्न आवश्यक छ । वैज्ञानिकहरूले सिमी, शतावरी र आलु त्यहाँको माटोको लागि व्यावहारिक बाली भएको विश्वास गर्छन् । घरहरू पनि निर्माण गर्नुपर्छ । ग्रीनले भने कि थ्रीडी प्रिन्टरहरूले ग्रहमा धुलो प्रयोग गर्न सक्ने ठाउँहरू सिर्जना गर्न सक्षम हुन सक्छ ।
