Friday 28th March 2025
विज्ञान र प्रविधि
Image

स्पेसएक्सको स्टारशिप वरपरको उत्साह निर्माण गर्न जारी रहँदा, यसको डिजाइन-विशेष गरी, 78% ईन्धन-देखि-कुल-वजन अनुपातको सन्दर्भमा एक आकर्षक बहस देखापर्छ। 🚀 यद्यपि यो इन्जिनियरिङ चमत्कार जस्तो लाग्न सक्छ, यसले भित्री-अन्तरिक्ष अभियानहरूको लागि अन्तरिक्ष यानको पेलोड क्षमताको बारेमा पनि गम्भीर प्रश्नहरू खडा गर्छ। मंगल ग्रहलाई उपनिवेश बनाउने र मानिसलाई चन्द्रमामा पठाउने आफ्नो…

Image

यद्यपि यो कल्पना गर्न गाह्रो छ, त्यहाँ कुनै केन्द्र - वा किनारा - हाम्रो ब्रह्माण्डमा छैन। ब्रह्माण्डको केन्द्र कहाँ छ (जहाँ बिग ब्याङ्ग भयो) र यसको किनारा कहाँ छ? जस्तो देखिन सक्छ, ब्रह्माण्डको कुनै केन्द्र छैन, र यसको कुनै सीमा छैन। ब्रह्माण्ड निस्सन्देह विशाल छ, र हाम्रो परिप्रेक्ष्यमा, यो पृथ्वी…

Image

के प्लुटो ग्रह हो? यदि होईन भने किन होईन ? कुन ग्रहलाई ग्रह भनिन्छ र किन सौर्यमण्डलको 9 औं लाई बौना ग्रहको रूपमा पुन: वर्गीकृत गरियो? प्लुटो कुनै ग्रह होइन। तपाईंले सायद यो कथन धेरै पटक सुन्नु भएको छ, र हुनसक्छ किन होला भनेर सोच्नुभएको छ। हामी मध्ये धेरैलाई स्कूलमा…

Image

लन्डन: ओमानी अन्तरिक्ष स्टार्टअप ओमान लेन्सले देशको पहिलो पूर्ण उपग्रह प्रक्षेपण गर्‍यो, जसले मस्कटलाई सहरी योजना, वन अनुगमन, र विपद् व्यवस्थापनका लागि डाटा र विस्तृत छविहरू सङ्कलन गर्न सक्षम हुनेछ । आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स टेक्नोलोजीले सुसज्जित ओएल-१ स्याटेलाइटलाई चिनियाँ रकेट निर्माता कम्पनी सीएएस स्पेसले सोमबार गोबी मरुभूमिबाट अन्तरिक्षमा प्रक्षेपण गरेको थियो…

Image

युरेनस ग्रह र यसका पाँच ठूला चन्द्रमाहरू (उपग्रहहरू) सायद उजाड र निर्जीव संसार होइनन् जुन वैज्ञानिकहरूले लामो समयदेखि सोचिरहेका थिए। बरु, त्यहाँ महासागरहरू हुन सक्छन् र जीवनको सम्भावना पनि हुनसक्छ भनी वैज्ञानिकहरू बताउँछन्। करिब ४० वर्षअघि त्यहाँबाट गुज्रिएको नासाको भ्वायजर २ अन्तरिक्ष यानमार्फत यसबारे प्राप्त जानकारी सङ्कलन गरिएको हो ।…

Image

आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सका कारण कर्मचारीको कामको बोझ घट्नुको साटो किन बढ्दै छ ? जब ChatGPT 2022 मा लाइमलाइटमा आयो, अनुराग गर्ग, PR एजेन्सीका संस्थापक, आफ्नो कार्यालयको काममा मद्दत गर्न यसलाई समावेश गर्न पाउँदा उत्साहित थिए। उनीहरू चाहन्थे कि यसले उनीहरूलाई आफ्ना प्रतिद्वन्द्वी कम्पनीहरूसँग प्रतिस्पर्धा गर्न मद्दत गर्नेछ। गर्गले आफ्ना कर्मचारीहरूलाई AI…

Image

विज्ञान र प्रविधीको क्षेत्रमा विश्वमै अग्रणी स्थानमा रहेको ईजरायल ले आगामी बर्ष २०२५ को मध्य सम्ममा अत्याधुनिक लेजर आईरन बिम सञ्चालनमा ल्याउने भएको छ । हामीले सुन्दै आएको आईरन डोम को लागत को तुलनामा यो निक्कै सस्तो हुनेछ । आईरन विम को तुलनामा यसको खर्च एक प्रतिशत हुन्छ । अर्थात…

Image

विश्वका दुई धनी व्यक्ति एलोन मस्क र मुकेश अम्बानीबीच प्रतिस्पर्धा बढ्दै गएको छ र यो प्रतिस्पर्धा भारतको स्याटेलाइट ब्रोडब्यान्ड बजारको लागि हो । गत हप्ता, भारत सरकारले ब्रोडब्यान्डको लागि स्याटेलाइट स्पेक्ट्रमको आवंटन लिलामीको सट्टा प्रशासनिक रूपमा गर्ने घोषणा गरेको थियो, त्यसपछि मस्क र अम्बानी लगातार समाचारमा छन्। मस्कले पहिले लिलामी…

Image

वैज्ञानिक अनुसन्धानकर्ताहरूले कोरल संरक्षणमा भविष्यमा योगदान पुर्‍याउने प्रयासमा उच्च ताप सहिष्णुताको सामना गर्न कोरलहरूलाई सफलतापूर्वक प्रजनन गरेका छन्। न्यूक्यासल युनिभर्सिटीको कोरलासिस्ट ल्याबका अन्वेषकहरूले छनोट गरी वयस्क कोरलहरूलाई प्रजनन गर्नका साथै समुद्री वायुमण्डलमा ताप लहरहरूबाट बच्ने क्षमतामा सुधार गर्ने संसारको पहिलो प्रयास सुरु गरेका छन्। नेचर कम्युनिकेसन्समा मूल रूपमा प्रकाशित एक…

Image

साउदी अरेबियाको जेद्दा र पूर्वी अफ्रिकाको जिबूती बीचको लाल सागरमा चार पनडुब्बी सञ्चार केबलहरू क्षतिग्रस्त भएको ग्लोब्सले भनेको छ । उसका अनुसार हुथीहरूले व्यापारी जहाजहरूमा आक्रमण गर्न थालेको तीन महिनापछि आएको अर्को एउटा धम्की अनुसार ती केवलहरु क्षति भएका हुन । साउदी अरेबियाको जेद्दा र पूर्वी अफ्रिकाको जिबूती बीचको लाल…