कोभिड १९ महामारीपछि अधिकारीहरूले पर्यटकहरूलाई हिन्दु अनुष्ठानका लागि ज्वालामुखिको साइटमा जान पहिलो पटक अनुमति दिए । हजारौं हिन्दू उपासकहरूले इन्डोनेसियामा शताब्दी पुरानो धार्मिक समारोहमा पशुधन, खाना , अन्य भेटीहरू ज्वालामुखिका कारण पुतपुताई रहेको धुवाले भरिएको खाडलमा फयाकेर पुजा गरे ।
सोमबार ब्रोमो हिमालको बेसिन वरिपरिको घेरामा कष्टपूर्ण यात्रा गरेर भक्तहरूले यज्ञ कसादा पर्वको एक भागको रूपमा धुलौटे चुचुरोमा बाख्रा, कुखुरा र फलफुलहरु आफ्नो पीठमा बोकेर लगेका थिए । प्रत्येक वर्ष, वरपरका उच्च भूमिहरूका टेङ्गर जनजातिका सदस्यहरू आफ्ना देवताहरूलाई खुसी पार्ने र पूर्वी जाभाको आदिवासी समूह, टेङ्गेरेसको भाग्य ल्याउने आशामा ज्वालामुखीको शिखरमा भेला हुने गर्दछन । धेरै इन्डोनेसियालीहरू जस्तै एउटै नामले जान्ने ४० वर्षीय किसान स्लेमेटले गाईको बाछो ल्याए। हामीसँग घरमा धेरै गाईहरू छन् र यो धेरै मान्न सकिन्छ, त्यसैले हामी यसलाई यहाँ ल्याइरहेका छौं । भगवानलाई दिनका लागि स्लामेटले भने। हामीलाई समृद्धि दिनुभएकोमा यो भगवानप्रति कृतज्ञताको कार्य पनि हो । हामी यसलाई भगवानमा फिर्ता गर्छौं ताकि हामी अर्को वर्ष यहाँ फर्कन सकौं। बाछो लाई त्यहाँ ल्याए पनि उनीहरुले यसलाई बलि भने चढाउदैनन स्लेमेटको प्रार्थना पछि एक गाउँलेलाई हस्तान्तरण गरेका थिए ।
टेङ्गर जनजातिसँग सम्बन्धित नभएका केही गाउँलेहरू अगाध खाडलमा फ्याँकिएका भेटीहरू खोज्न र खेर जानबाट जोगाउनका लागि जालले सुसज्जित भएर खाडलका वरपर जाने गर्दछन । जोको प्रियान्तो नामक किसानले आफ्नो खेतीका केही उत्पादन बन्दागोभी र गाजरको रूपमा ल्याए जसलाई धुवाँको खाली ठाउँमा राखे । मलाई आशा छ कि मैले सर्वशक्तिमान भगवानबाट इनाम पाउनेछु, ३६ वर्षीयाले भने । सोमबारको अनुष्ठान Covid 19 महामारी पछि पहिलो पटक हो कि अधिकारीहरूले पर्यटकहरूलाई साइट भ्रमण गर्न अनुमति दिएका थिए ।
गत वर्ष उपासकहरूमा सीमित रहेको यो पर्वको शुरुवात १५औँ शताब्दीको लोक कथामा रहेको मजपाहित राज्य, दक्षिणपूर्व एशियाभर फैलिएको जाभानीज हिन्द बौद्ध साम्राज्यबाट आएको हो। किंवदन्ती छ कि एक राजकुमारी, रोरो एन्टेङ र उनको पति, विवाहको वर्षौं पछि सन्तान जन्माउन नसकेपछि, मद्दतको लागि भगवानसँग बिन्ती गरे। तिनीहरूको प्रार्थनाको जवाफ दिइयो र तिनीहरूलाई २५ जना बच्चाहरू दिने वाचा गरिएको थियो, तर तिनीहरूको आफ्नो कान्छो बच्चालाई ब्रोमो पर्वतमा फालिदिएर बलिदान दिन सहमत हुने शर्तमा । त्यसैले जे जति प्राप्ति भएको छ त्यो भगवानका कृपाले भएकाले प्राप्तिको केही अंश फिर्ता दिन पर्दछ भन्ने मान्यतामा यो पर्व मनाईन्छ ।
तिनीहरूको छोराले टेङ्गर जनताको समृद्धिको ग्यारेन्टी गर्न स्वेच्छाले ज्वालामुखीमा हाम फालेको बताइएको छ। लाभामा आलु, लीक र नगद सुरु गर्ने पसल रोहिमका लागि, यो राम्रो भाग्यको लागि प्रार्थना गर्ने मौका को रुपमा लिईन्छ । उनले ज्वालामुखीको अघिल्लो भ्रमण पछि आफ्नो भाग्यमा सुधार भएको बताए।
‘पहिलेभन्दा व्यापार राम्रो भएको छ, त्यसैले म यहाँ आएको छु,’ ३२ वर्षीयाले भने। म आशा गर्छु कि मेरो व्यवसायमा सुधार हुनेछ ताकि अर्को वर्ष म फर्कन सक्छु । टेन्गर उप(जातीय समूहका सदस्यहरूले सक्रिय माउन्ट ब्रोमो ज्वालामुखी चढ्नु अघि अनुष्ठान गर्छन तेङ्गर अल्पसंख्यक सदस्यहरूले सक्रिय माउन्ट ब्रोमो ज्वालामुखी चढ्नु अघि अनुष्ठान गर्छन्।
