ताईवान ले आफूलाई स्वतन्त्र, सार्वभौम र लोकतान्त्रिक शासन प्रणाली भएको राष्ट्रका रूपमा प्रस्तुत गर्दै आएको छ। ताइवानको आफ्नै संविधान, सेना, मुद्रा, निर्वाचित सरकार र स्वतन्त्र प्रशासनिक संरचना रहेको छ। ताइपेइस्थित सरकारले ताइवानमाथि कुनै पनि बाह्य शक्तिको नियन्त्रण नरहेको बताउँदै आएको छ।
तर China भने ताइवानलाई आफ्नो अभिन्न भूभाग मान्छ र “एक चीन नीति” अन्तर्गत अन्ततः पुनःएकीकरण हुनुपर्ने अडान राख्दै आएको छ। यही कारण ताइवानको सार्वभौमिकताको विषय अन्तर्राष्ट्रिय राजनीति र शक्ति सन्तुलनको अत्यन्त संवेदनशील मुद्दा बनेको छ।
विश्वका केही देशहरूले ताइवानसँग अनौपचारिक कूटनीतिक तथा आर्थिक सम्बन्ध राखे पनि धेरै राष्ट्रहरूले औपचारिक रूपमा “एक चीन नीति” स्वीकार गरेका छन्। त्यसैले ताइवान व्यवहारमा स्वशासित र लोकतान्त्रिक प्रणालीसहित सञ्चालन भए पनि यसको अन्तर्राष्ट्रिय मान्यता र कानुनी हैसियतबारे विश्व राजनीति अझै विभाजित अवस्थामा रहेको छ।
Taiwan क्षेत्रफलका हिसाबले Nepal भन्दा धेरै सानो देश/टापु हो।
- ताइवानको कुल क्षेत्रफल करिब ३६ हजार वर्ग किलोमिटर छ।
- नेपालको क्षेत्रफल करिब १ लाख ४७ हजार वर्ग किलोमिटर छ।
यस आधारमा हेर्दा नेपाल ताइवानभन्दा करिब ४ गुणा ठूलो छ।
तर रोचक कुरा के छ भने, सानो भूभाग हुँदाहुँदै पनि ताइवान विश्वकै अत्याधुनिक प्रविधि, सेमिकन्डक्टर (चिप) उद्योग, इलेक्ट्रोनिक्स उत्पादन र आर्थिक शक्तिका रूपमा चिनिन्छ। विशेष गरी Taiwan Semiconductor Manufacturing Company जस्ता कम्पनीहरूले विश्व प्रविधि बजारमा ठूलो प्रभाव राख्छन्।
जनसंख्याको हिसाबले भने:
- ताइवानमा करिब २ करोड ३० लाख मानिस बस्छन्।
- नेपालमा करिब ३ करोड जनसंख्या छ।
अर्थात्, नेपाल भूगोलमा ठूलो भए पनि ताइवान सानो क्षेत्रमा उच्च औद्योगिक विकास, प्रविधि र आर्थिक उत्पादनमा निकै अगाडि पुगेको मानिन्छ।
नेपाल र Taiwan दुबै पहाडी भू–भाग, हरियाली र आधुनिकता–परम्पराको मिश्रण भएका देश हुन्। दुवै देश आकार, भाषा र इतिहासमा फरक भए पनि पहाड, संस्कृतिप्रतिको लगाव, मेहनती जनता र छिमेकी शक्तिशाली राष्ट्रहरूको बीच आफ्नो पहिचान जोगाउने प्रयासमा केही समानता देखिन्छ।
