Sunday 8th November 2026

विश्वकै ठुलो सहारा मरुभूमि ७ हजार बर्ष पहिले मानिसको घर थियो


त्रिपोली: सहारा मरुभूमि पृथ्वीको सबैभन्दा सुख्खा र उजाड ठाउँहरू मध्ये एक हो, जुन उत्तर अफ्रिकाको एक भागमा फैलिएको छ जुन ११ देशहरूको भागमा फैलिएको छ र चीन वा संयुक्त राज्य अमेरिकाको तुलनामा तुलनात्मक क्षेत्र ओगटेको छ। तर यो सधैं यति दुर्गम भएको छैन।

लगभग १४,५०० देखि ५,००० वर्ष पहिलेको अवधिमा, यो पानीको शरीर र जीवनले भरिपूर्ण हरिया सवाना थियो। र, लगभग ७,००० वर्ष पहिले अहिले लिबियामा बस्ने दुई व्यक्तिहरूको अवशेषबाट प्राप्त डीएनए अनुसार, यो बाहिरी संसारबाट अलग्गिएका मानिसहरूको रहस्यमय वंशको घर थियो।

अनुसन्धानकर्ताहरूले “हरियो सहारा” भनिने ठाउँमा बस्ने मानिसहरूबाट पहिलो जीनोमहरूको विश्लेषण गरे। तिनीहरूले दक्षिणपश्चिमी लिबियाको टाढाको ताकारकोरी भनिने चट्टान आश्रयमा गाडिएका दुई महिलाहरूको हड्डीबाट डीएनए प्राप्त गरे। तिनीहरू प्राकृतिक रूपमा ममीफाइड थिए, जसले सबैभन्दा पुरानो ज्ञात ममीफाइड मानव अवशेषहरूको प्रतिनिधित्व गर्दछ।

दक्षिणपश्चिमी लिबियाको ताकार्कोरी चट्टान आश्रयबाट देखिएको दृश्य, जहाँ लगभग ७,००० वर्ष पुरानो पास्टोरल नवपाषाणकालीन महिला व्यक्तिहरूलाई गाडिएको थियो, अप्रिल २, २०२५ मा जारी गरिएको यस ह्यान्डआउट तस्बिरमा देखिन्छ। (रोयटर्स)
“त्यतिबेला, ताकार्कोरी आजको सुख्खा मरुभूमि परिदृश्य भन्दा फरक, नजिकैको ताल भएको हरिया सवाना थियो,” नेचर जर्नलमा यस हप्ता प्रकाशित अध्ययनका लेखकहरू मध्ये एक, म्याक्स प्लान्क इन्स्टिच्युट फर इभोलुसनरी एन्थ्रोपोलोजीका पुरातत्वविद् जोहानेस क्राउजले भने।

जीनोमहरूले प्रकट गर्दछ कि ताकार्कोरी व्यक्तिहरू हजारौं वर्षदेखि उप-सहारा र युरेशियन जनसंख्याबाट अलग बसोबास गर्ने एक विशिष्ट र पहिले अज्ञात मानव वंशको हिस्सा थिए।


सम्बन्धित शीर्षकहरु

रियाद। यमनका हुथी विद्रोहीले साउदी अरबको राजधानी रियाद तथा पूर्वी प्रान्तलाई लक्षित गरी प्रहार गरेका क्षेप्यास्त्रलाई साउदी अरबको हवाई प्रतिरक्षा…

मस्कट। ओमानको समुद्री तटनजिकै एउटा व्यापारिक जहाजमाथि भएको आक्रमणमा एक भारतीय नाविकको मृत्यु भएको छ। जहाजमा सवार अन्य १३ जना…

काठमाडौं। प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाहको आगामी भारत भ्रमणलाई लक्षित गर्दै नेपालले भारतसँग दुई अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको आर्थिक सहयोग प्याकेज प्रस्ताव…

प्रतिकृयाहरू
...