Tuesday 26th May 2026
तोयानाथ उपेक्षितको लेखहरु
Image

तालिबान शासनपछि Afghanistan का महिलाहरूको जीवन साँघुरो कोठाभित्र सीमित भएको अनुभूति हुन्छ। एक समय विद्यालय, विश्वविद्यालय, जागिर र स्वतन्त्र सपनाले भरिएको उनीहरूको संसार अहिले नियम, प्रतिबन्ध र डरको घेराभित्र कैद छ। १२ वर्षभन्दा माथिका किशोरीहरूका लागि विद्यालयका ढोका बन्द छन्, विश्वविद्यालयहरू सुनसान छन्, र धेरै महिलाहरू आफ्नो भविष्य अधुरो बनेको…

Image

अमेरिका र ईरान  बीच शान्ति वार्ता अघि बढ्न सक्ने संकेत सार्वजनिक भएसँगै अन्तर्राष्ट्रिय तेल बजारमा आएको करिब ५ प्रतिशतको गिरावट केवल आर्थिक प्रतिक्रिया मात्र होइन, यो मध्यपूर्वको भू–राजनीति र ऊर्जा सुरक्षासँग प्रत्यक्ष जोडिएको मनोवैज्ञानिक बजार प्रतिक्रिया पनि हो। तेल बजार प्रायः “युद्धको डर” र “आपूर्तिको जोखिम” मा चल्छ। जब इरान–अमेरिका…

Image

बालेन शाह ले गणतन्त्र दिवसमा सम्बोधन नगर्ने निर्णय केवल एउटा “कार्यक्रम व्यवस्थापन” को विषय मात्र होइन, यो अहिलेको सत्ता–शैली, राजनीतिक सन्देश र संस्थागत सम्बन्धसँग जोडिएको गम्भीर संकेतका रूपमा पनि हेरिएको छ। त्यसैले यसलाई “बालेन शाह गणतन्त्र विरोधी हुन् कि होइनन्?” भन्ने सरल निष्कर्षमा सीमित गरेर हेर्नुभन्दा गहिरो राजनीतिक मनोविज्ञान र…

Image

पाकिस्तान को बलुचिस्तान प्रान्तमा आज रेलमाथि भएको भीषण आक्रमणले फेरि त्यहाँको सुरक्षा अवस्था अत्यन्तै संवेदनशील रहेको देखाएको छ। क्वेटा नजिक रेलमार्गमा शक्तिशाली बम विस्फोट गराइएको थियो, जसका कारण रेलका डब्बा पल्टिएका, आगलागी भएको र कम्तीमा १६ देखि २४ जनासम्मको मृत्यु भएको विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले बताएका छन्। ५० भन्दा बढी यात्रु…

Image

जेम्स वेब स्पेस टेलिस्कोप बाट प्राप्त नयाँ तथ्यांकले नेप्च्यून ग्रहको चन्द्रमा “नेरेइड” बारे रोचक कुरा देखाएको छ। वैज्ञानिकहरूका अनुसार नेरेइड सौर्यमण्डलको सुरुवाती समयमा भएका ठूलो विनाशबाट बचेको पुरानो चन्द्रमा हुन सक्छ। Neptune सूर्यबाट सबैभन्दा टाढाको आठौं ग्रह हो। यसको चन्द्रमाहरू अरू ठूला ग्रहहरूभन्दा फरक छन्। बृहस्पति, शनि र युरेनसका चन्द्रमाहरू…

Image

बिद्या भण्डारी पुनः सक्रिय राजनीतिमा फर्किने घोषणाले नेपाली राजनीतिमा केवल शक्ति समीकरणको बहस मात्र होइन, संवैधानिक नैतिकता र राष्ट्रपतिको संस्थागत गरिमामाथिको प्रश्न पनि पुनः उठाएको छ। दुई कार्यकाल राष्ट्रप्रमुख भइसकेको व्यक्ति फेरि खुला दलगत राजनीतिमा फर्किनु कानुनी रूपमा निषेध नभए पनि नैतिक र संस्थागत दृष्टिले गम्भीर बहसको विषय अवश्य हो।…

Image

Donald Trump ले अमेरिका–इरान तनाव अन्त्यतर्फ “अन्तिम चरणको समझदारी” नजिक पुगेको दाबी गरेपछि विश्व राजनीतिमा नयाँ बहस सुरु भएको छ। यदि प्रस्तुत विवरणअनुसार प्रारम्भिक युद्धविराम, हर्मुज जलमार्ग खुलाउने सहमति र इरानको उच्च प्रशोधित युरेनियम व्यवस्थापनमा प्रगति भएको हो भने, यसले तत्कालका लागि मध्यपूर्वमा ठूलो युद्धको जोखिम कम गर्न सक्छ। तर…

Image

Narendra Modi ले सुनको अत्यधिक आयातले देशबाट ठूलो मात्रामा विदेशी मुद्रा बाहिरिने भन्दै नागरिकलाई अनावश्यक रूपमा सुन नकिन्न आग्रह गरेका थिए। भारत विश्वकै सबैभन्दा ठूलो सुन उपभोक्ता देशमध्ये एक भएकाले हरेक वर्ष अरबौं डलर बराबरको सुन आयात हुन्छ। यसले व्यापार घाटा बढाउने र विदेशी मुद्रा सञ्चितिमा दबाब पार्ने अर्थशास्त्रीहरूको तर्क…

Image

गाजामा इजरायलले सञ्चालन गरेको युद्धलाई लिएर अन्तर्राष्ट्रिय बहस झन् तीव्र बन्दै गएको छ। जनवरी २०२४ मा दक्षिण अफ्रिकाले International Court of Justice मा दायर गरेको मुद्दाले गाजामा भइरहेको सैन्य कारबाही नरसंहार हो वा होइन भन्ने प्रश्नलाई विश्व राजनीतिको केन्द्रमा ल्यायो। हेगस्थित अदालतमा दक्षिण अफ्रिकाका कानुनी प्रतिनिधिहरूले इजरायली नेतृत्वको “नरसंहारकारी बयानबाजी”…

Image

बंगलादेश–म्यानमार तनावले भारतलाई के सन्देश दिन्छ ? म्यानमारको विद्रोही समूहसँग सम्बन्धित धार्मिक नेताद्वारा सार्वजनिक गरिएको तथाकथित “स्वतन्त्र अरकान” को नक्साले दक्षिण एशियाली भू-राजनीतिमा नयाँ तरंग ल्याएको छ। उक्त नक्सामा म्यानमारको राखिन राज्यसँगै बंगलादेशको चटगाउँ क्षेत्रका केही भाग समेत समावेश गरिनु केवल प्रतीकात्मक कदम मात्र होइन, यसले बंगलादेश–म्यानमार सम्बन्धमा गम्भीर अविश्वास…