Friday 25th September 2026

चुम्बकीय क्षेत्र हालका दशकहरूमा साइबेरियातिर


चुम्बकीय उत्तरी ध्रुव आधिकारिक रूपमा क्यानडाबाट टाढा र साइबेरियातिर आफ्नो गतिशीलता जारी राख्दै आफ्नो स्थान परिवर्तन गरेको छ।
यस घटनाले जहाज, हवाईजहाज र अन्य प्रविधिहरूमा प्रयोग हुने नेभिगेसन प्रणालीहरूको पुन: क्यालिब्रेसनलाई प्रेरित गरेको छ।

पृथ्वीको यो बिन्दु, जहाँ चुम्बकीय क्षेत्र ठाडो रूपमा तलतिर औंल्याउँछ, हाम्रो ग्रहको कोर भित्र फलाम र निकेलको गतिशील आन्दोलनको कारणले निरन्तर परिवर्तन भइरहेको छ। विश्वभरका विज्ञहरूले प्रत्येक पाँच वर्षमा विश्व चुम्बकीय मोडेल (वा WMM) अद्यावधिक गर्न सहकार्य गर्छन्, जुन यो परिवर्तनशील चुम्बकीय परिदृश्यलाई नक्सा गर्ने एक महत्त्वपूर्ण उपकरण हो। ऐतिहासिक रूपमा, चुम्बकीय उत्तरी ध्रुव १५०० को दशकदेखि क्यानडा वरिपरि बिस्तारै बगिरहेको छ, तर हालका दशकहरूमा साइबेरियातिर अभूतपूर्व गति देखिएको छ, त्यसपछि विगत पाँच वर्षमा अचानक गिरावट आएको छ।

यो असामान्य व्यवहार क्यानडा र साइबेरिया मुनि दुई ठूला चुम्बकीय लोबहरूको प्रभावलाई श्रेय दिइएको छ। २०२५ मा जारी गरिएको पछिल्लो WMM ले चुम्बकीय उत्तरको थप सटीक नक्सा प्रदान गर्दछ, जसमा अघिल्ला मोडेलहरू भन्दा दस गुणा बढी विवरण भएको उच्च रिजोल्युसन संस्करण समावेश छ। यो सुधारिएको शुद्धता नेभिगेसनको लागि महत्त्वपूर्ण छ।

उदाहरणका लागि, पुरानो WMM प्रयोग गरेर दक्षिण अफ्रिकाबाट बेलायतको यात्रा गर्दा १५० किलोमिटर विचलन हुन सक्छ। नक्साङ्कन र रसद कम्पनीहरू, सरकारहरू र एजेन्सीहरूले यी अद्यावधिकहरूलाई सक्रिय रूपमा समावेश गर्नेछन्, उपभोक्ताहरूले आफ्नो फोन वा उपग्रह नेभिगेसन म्यानुअल रूपमा समायोजन गर्न आवश्यक पर्दैन, किनकि परिवर्तनहरू स्वचालित रूपमा लागू हुनेछन्। १८३१ मा यसको खोज पछि, चुम्बकीय उत्तरी ध्रुव ट्र्याक गर्नु हाम्रो ग्रहको गतिशील चुम्बकीय क्षेत्र बुझ्नको लागि बढ्दो रूपमा महत्त्वपूर्ण भएको छ।


सम्बन्धित शीर्षकहरु

विश्वभर जलवायु परिवर्तनको असर तीव्र रूपमा देखिन थालेपछि यो विषय अहिले विश्वको प्रमुख एजेन्डा बनेको छ। संयुक्त राष्ट्रसंघका हालैका प्रतिवेदनले…

पाकिस्तानले अफगानिस्तानका १० स्थानमा हवाई तथा ड्रोन हमला गरेको जनाएको छ। पाकिस्तानका सूचनामन्त्री अताउल्लाह तरारका अनुसार ती स्थानहरू ड्रोन लन्च…

संयुक्त राष्ट्रसंघको ८१औँ महासभामा सम्बोधन गर्दै नेपाली प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले हालै नेपालमा आएको विनाशकारी बाढी र जलवायु परिवर्तनका असरबारे विश्व…

प्रतिकृयाहरू
...